Belastingvrij schenken van een ton: waarom wordt deze afgeschaft en is dat verstandig ?

Het ziet er naar uit dat de zogeheten Gouden Jubelvrijstelling per 1 januari 2015 stopt. Dat is de maatregel waarbij een ton geschonken kan worden zonder dat hierover schenkbelasting betaald hoeft te worden. De enige eis is dat het geld in de eigen woning gestoken wordt of besteed wordt aan speciale studies. Ik heb hierover al eens geschreven.

Mr Ernst Loendersloot, Senior kandidaat notaris te Maastricht. Fotografie door Truus van Gog.

Mr Ernst Loendersloot, Senior kandidaat notaris te Maastricht. Fotografie door Truus van Gog.

Wat mij opvalt aan de berichtgeving over het einde van deze schenkingsvrijstelling is dat er verwezen wordt naar het mislopen van belastinginkomsten en de (nadelige) gevolgen daarvan voor de Staat der Nederlanden. Maar exacte cijfers hierover zijn er niet en kunnen pas gegeven worden als de aangiften schenkingsbelasting zijn verwerkt door de Belastingdienst.

Aangezien er dus nu een besluit genomen wordt, terwijl er geen echte cijfermatige onderbouwing is, wil ik proberen om “op de achterkant van een sigarendoosje” cijfers te geven.

Ik zal twee berekeningen laten zien: één die betrekking heeft op een bijzondere en één die uitgaat van een vaker voorkomende situatie. Daarbij wel de waarschuwing dat ik van een aantal aannames uitga en soms simplistisch reken.

Klik hier om Verder te lezen

Klik hier voor andere artikelen over dit onderwerp

Woont u nog wel samen na 24 jaar ? En wie is uw aanstaande echtgenote en krijgt die uw erfenis ?

Dankzij de Rechtbank te Rotterdam weten we nu wanneer een affectieve relatie gelijk te stellen is aan een huwelijk. En dat is maar goed ook, want dan weten we ook wie de erfenis krijgt als één van de partners in die relatie overlijdt: de langstlevende of de zuster van de overledene.

Mr Ernst Loendersloot, Senior kandidaat notaris te Maastricht. Fotografie door Truus van Gog.

Mr Ernst Loendersloot, Senior kandidaat notaris te Maastricht. Fotografie door Truus van Gog.

Ik zal u graag het antwoord geven op die laatste vraag, maar eerst moet ik u de situatie schetsen en dat kan een beetje langdradig zijn. Dus heb alstublieft geduld.

De gewraakte bewoordingen van het testament
In 1986 laat een man een testament opstellen waarin wordt bepaald dat als hij overlijdt en dan nog niet gehuwd is, hij zijn aanstaande echtgenote, mevrouw X, tot enig erfgenaam benoemd.

Vierentwintig jaar later overlijdt de man. Op dat moment is hij niet getrouwd. Wel blijkt dat hij sinds 1986 samengewoond heeft met mevrouw X en dat zij ook samen een woning hebben gekocht. Maar ze hebben nooit een trouwdatum geprikt.

De zuster van de overledene voert nu aan dat zij erfgenaam is. Ik vat haar stelling als volgt samen: uit het testament blijkt dat mevrouw X alleen erfgenaam is als er sprake is van een verloving. Nu er vierentwintig jaar lang geen stappen zijn gezet om te trouwen, is de bepaling uit het testament niet van toepassing. Daarom is de zuster als dichtstbijzijnde familielid erfgenaam.

Verder lezen ? Klik hier.

Zonder akte gaat alles naar de langstlevende, maar kunnen de kinderen wel bezwaar maken

Onlangs las ik over een uitspraak waarbij het er in eerste instantie op leek dat die gunstig zou uitpakken voor de langstlevende. Maar uit het commentaar dat op die uitspraak volgde, bleek dat het wel eens een sigaar uit eigen doos kon zijn. Hoe dan ook blijkt dat het verstandig is om bepaalde zaken vast te leggen bij de notaris.

Mr Ernst Loendersloot, Senior kandidata notaris te Maastricht. Fotograaf: Truus van Gog

Mr Ernst Loendersloot, Senior kandidata notaris te Maastricht. Fotograaf: Truus van Gog

De casus
Het Gerechtshof in Den-Bosch moest oordelen over de vraag of een mondeling verblijvensbeding geldig is. Een verblijvensbeding wordt vaak door samenwoners overeengekomen en houdt in dat bij overlijden van één van hen, alles wat zij samen bezitten, naar de langstlevende zal gaan. Een soort langstlevende regeling voor samenwoners.

Juridisch klopt dat laatste niet, maar wordt het gezien als een kans-overeenkomst oftewel een weddenschap. De langstlevende partner is de winnaar en de pot is dus het gezamenlijke bezit, zoals de inboedel, de en/of rekeningen en het huis van hen beiden.

Verder lezen ? Klik hier.

Heb je geen afspraken over de rente gemaakt. Dan krijg je geen rente

Geen rente afgesproken, dan wettelijke rente
Eigenlijk klopt de kop van deze column niet. Want normaal gesproken is artikel 7a:1805 van het Burgerlijk wetboek van toepassing. Simpel gezegd staat daarin dat als je geen afspraken hebt gemaakt over de rente die betaald moet worden over geleend geld, de wettelijke rente betaald moet worden.

Ernst Loendersloot - senior kandidaat notaris te Maastricht Foto: Harry Heuts

Ernst Loendersloot – senior kandidaat notaris te Maastricht Foto: Harry Heuts

Geen rente afgesproken binnen de familie, dan geen rente
Toch is de kop van dit artikel wel correct als het gaat om leningen binnen de familie waarbij vergeten wordt om een rente af te spreken.

Althans dat volgt uit de uitspraak van het Gerechthof Arnhem-Leeuwarden van maart dit jaar. Een zoon had geld geleend van zijn vader en dat was bij de notaris in een akte vastgelegd. Maar kennelijk waren vader en zoon nog niet helemaal uit alle details want in de akte was opgenomen dat er een “nader over een te komen rente” zou worden betaald. Alleen hebben ze die rente nooit vastgelegd.

Dat bleek namelijk toen vader overleed en zijn andere zoon stelde dat er nog rente betaald moest worden. Dat zou dan de rente zijn over de periode vanaf het tekenen van de akte bij de notaris tot het overlijden van vader. En de rente zou dan de wettelijke rente moeten zijn.

Verder lezen ? Klik hier.

Doe veel sneller aangifte erfbelasting dan de fiscus aangeeft. Anders betaal je onnodig belastingrente

Recent volgde ik een cursus en daarbij ging het over diverse fiscale zaken. Een punt dat er voor mij uitsprong was de belastingrente.

Mr Ernst Loendersloot, Senior kandidata notaris te Maastricht. Fotograaf: Truus van Gog

Mr Ernst Loendersloot, Senior kandidata notaris te Maastricht. Fotograaf: Truus van Gog

Graag ga ik daar kort op in omdat dit voor iedereen die erfgenaam wordt een heet hangijzer kan zijn. Als je je netjes aan de door de belastingdienst opgegeven termijnen houdt, dan krijg je toch belastingrente te betalen

Belastingrente en erfbelasting
Volgens de (vernieuwde) regels wordt belastingrente automatisch in rekening gebracht als de belastingdienst acht maanden na het overlijden nog niet de verschuldigde erfbelasting heeft ontvangen.

Dit klinkt heel logisch, maar er is wel iets om rekening mee te houden. Dat is namelijk de termijn die de belastingdienst heeft voor het opleggen van de aanslag erfbelasting en de termijn voor de betaling zelf door de erfgenamen.

De eerst bedoelde termijn is drie maanden en de betalingstermijn is anderhalve maand daarna.

Om te voorkomen dat je belastingrente moet betalen, moeten deze beide termijnen eigenlijk afgetrokken worden van de genoemde termijn van acht maanden. Als je dat doet, zou je uiterlijk drie en een halve maand na het overlijden al de aangifte erfbelasting moeten indienen.

Verder lezen ? Klik hier.

Niet opgenomen vakantiedagen vallen in de erfenis

Als u dit leest geniet u hopelijk van de vakantie en heeft u (bijna) al uw tot vandaag opgebouwde vakantiedagen al opgenomen. Dan is deze column misschien niet zo interessant, maar toch hoop ik dat u doorleest.

Mr. Ernst Loendersloot, Senior kandidaat notaris te Maastricht. Fotograaf: Bert Beelen

Mr. Ernst Loendersloot, Senior kandidaat notaris te Maastricht. Fotograaf: Bert Beelen

Want ik heb eerder schreven over de uitbetaling van niet-opgenomen vakantiedagen. Daarbij komt dat er wisselend geoordeeld is door rechters over de vraag of er recht bestaat op die uitbetaling of dat dit recht vervalt bij overlijden van de werknemer.

Hof van Justitie Luxemburg: werknemer heeft recht op uitbetaling
Maar vlak voor de zomervakantie is door het Hof van Justitie van de Europese Unie duidelijk gemaakt hoe de vork in de steel zit. Als een werknemer overlijdt, dan heeft hij of zij, of liever gezegd diens erfgenamen, recht op uitbetaling van deze vakantiedagen.

Geen enkele regeling van de nationale wetgever, zoals in Nederland de Eerste en Tweede Kamer, mag hiermee in strijd zijn.

Bovendien hebben de Europese rechters ook nog bepaald dat dit recht op uitbetaling niet afhankelijk mag worden gesteld van een voorafgaand verzoek van een erfgenaam.

Verder lezen ? Klik hier.

Hoge Raad staat toe dat de WOZ waarde de enige waarde is voor de erfbelasting

Soms kiest de wetgever voor eenvoud bij het opstellen van regels. Dat het nadeel van eenvoud voor allen in individuele gevallen verkeerd uitpakt, wordt dan door politiek Den Haag op de koop toegenomen.

Ernst Loendersloot - senior kandidaat notaris te Maastricht

Ernst Loendersloot – senior kandidaat notaris te Maastricht

Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn bij de erfbelasting die berekend moet worden als een woning onderdeel uitmaakt van de erfenis. In artikel 21 lid 5 van de Successiewet is voor dit soort situaties vastgelegd dat de woning in de aangifte voor de erfbelasting opgenomen moet worden voor de WOZ-waarde en niet voor de feitelijke waarde ten tijde van het overlijden. Vindt een erfgenaam dat de WOZ-waarde te hoog is, dan moet er maar bezwaar aangetekend worden tegen de aanslag van de gemeente.

Mag de wetgever vanwege de eenvoud dan maar zonder restrictie regels maken ?

Verder lezen ? Klik hier.

Mondelinge geldlening hoeft niet door de langstlevende te worden afgelost

In mijn vorige column heb ik een uitspraak behandeld waardoor het lijkt alsof het voor samenwoners mogelijk is om een verblijvensbeding af te spreken, zonder dat het op papier vastgelegd hoeft te worden.

Ernst Loendersloot - senior kandidaat notaris te Maastricht

Ernst Loendersloot – senior kandidaat notaris te Maastricht

Persoonlijk ben ik van mening dat het beter is om dit soort afspraken die werken als één van de partners overlijdt, wél schriftelijk overeen te komen. Al was het maar omdat het onmogelijk is om, juist als het van belang is, de overledene te vragen wat volgens hem of haar nou afgesproken was over de gezamenlijke spullen, waaronder het huis, en of dat naar de langstlevende toe moet gaan.

In die eerdere column heb ik beloofd nog een andere rechterlijke uitspraak te bespreken die gaat over mondelinge afspraken, samenwonen en een verblijvensbeding. En belofte maakt schuld.

Verder lezen ? Klik hier.

Repeterende schenking fiscaal niet meer interessant

Medio vorig jaar heb ik een column geschreven over de zogeheten repeterende schenking. Dat stuk sloot ik af met de opmerking dat er vragen gesteld waren aan het Ministerie van Financiën en dat er pas duidelijkheid zou komen als de antwoorden daarop bekend waren.

Ernst Loendersloot - senior kandidaat notaris te Maastricht Foto: Harry Heuts

Ernst Loendersloot – senior kandidaat notaris te Maastricht Foto: Harry Heuts

Antwoorden zijn gegeven
Op 28 mei jl. heeft de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie (KNB) onder de (kandidaat-)notarissen bekend gemaakt dat het ministerie de vragen beantwoord heeft. De uitkomst kan simpel samen gevat worden: repeterende schenkingen worden fiscaal als één schenking gezien en ook als zodanig belast met schenkingsrecht.

Oftewel: de repeterende schenking is niet meer interessant.

Wat was de repeterende schenking ook al weer ?
Als je wilt schenken, kun je onder andere kiezen voor een schenking op papier. Bij de notaris wordt dan vastgelegd dat de schenker (meestal de ouders) aan de begiftigden (meestal de kinderen) een bedrag schenken (meestal het van schenkingsrecht vrijgestelde bedrag) en direct weer terug lenen. Dit is een oplossing als de ouders wel vermogend zijn maar onvoldoende cash hebben, populair gezegd: het geld zit in de stenen.

Verder lezen ? Klik hier.

Ondanks mishandeling van zijn echtgenote door de man kreeg hij geld.

In het erfrecht is een bepaling opgenomen dat je onwaardig kunt zijn om te erven. Hierdoor verlies je het recht op een erfenis. Stel dat een kind zijn vader of moeder doodt, dan moet die actie niet beloond worden met een erfenis. Ook iemand die zijn echtgenote vreselijke dingen aandoet, moet daar financieel geen voordeel van hebben. Dat alles is vastgelegd in artikel 3 van Boek 4 van het Burgerlijk wetboek.

Mr Ernst Loendersloot, Senior kandidata notaris te Maastricht. Fotograaf: Truus van Gog

Mr Ernst Loendersloot, Senior kandidata notaris te Maastricht. Fotograaf: Truus van Gog

Je kunt dan wel onwaardig zijn om te erven, maar wil dat ook niet zeggen dat je geen recht hebt op de helft van het gezamenlijk vermogen als je in de wettelijke (algehele) gemeenschap van goederen bent gehuwd ? In een interessante casus die door het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden is beslist, komt die vraag aan de orde. Maar ook de vraag of de man recht heeft op een deel van de schenking die zijn overleden vrouw van haar moeder had gekregen.

Was de man onwaardig om te erven omdat hij veroordeeld was wegens mishandeling van zijn vrouw en poging tot brandstichting terwijl zij in het huis was ?
De man had zijn vrouw mishandeld en bovendien het huis in brand gestoken terwijl zij zich daar nog in bevond. Hiervoor was hij veroordeeld en normaal gesproken leidt dit tot onwaardigheid om te erven. Hij zou dus geen recht hebben op de erfenis van de vrouw.

Verder lezen ? Klik hier.